سقوط آزاد معاملات مسکن در تهران/ بازار در انتظار چه تغییری است؟

اقتصادسنج؛ مدیرکل دفتر اقتصاد مسکن وزارت راه وشهرسازی گفت:در ماه گذشته معاملات مسکن در شهر تهران حدود ۲ هزار مورد بوده که زمینه ساز کاهش ۸۰ درصدی معاملات مسکن بوده است.

نرگس رزبان، مدیرکل دفتر اقتصاد مسکن وزارت راه و شهرسازی با اشاره به آخرین وضعیت بازار مسکن و شاخص‌های ساخت‌وساز، از ثبت رکوردی جدید در صدور پروانه‌های ساختمانی طی سال ۱۴۰۳ خبر داد و گفت: پس از ۱۱ سال، تعداد پروانه‌های ساختمانی صادر شده در کشور به بیش از ۵۳۴ هزار فقره رسید.

رزبان در خصوص وضعیت معاملات مسکن اظهار کرد: آمار و اطلاعات بازار مسکن تا سال ۱۳۹۷ از طریق سامانه‌های موجود به بانک مرکزی و مرکز آمار ایران ارائه و توسط این دو مرجع منتشر می‌شد. در حال حاضر نیز اطلاعات آماری سامانه «خودنویس» به صورت آفلاین در اختیار این دو نهاد قرار می‌گیرد.

وی افزود: به دلیل رکودی که در سال‌های اخیر بر بازار معاملات مسکن حاکم بوده، تعداد معاملات ثبت‌شده در سطح پایینی قرار داشته است. در اردیبهشت‌ماه امسال حدود ۲ هزار معامله خرید و فروش مسکن در شهر تهران در سامانه خودنویس ثبت شده که این رقم فاصله قابل توجهی با شرایط عادی بازار دارد.

مدیرکل دفتر اقتصاد مسکن وزارت راه و شهرسازی ادامه داد: در شرایط معمول، تعداد معاملات ماهانه مسکن در تهران باید بیش از ۱۰ تا ۱۲ هزار فقره باشد، اما آمار فعلی نشان‌دهنده تداوم رکود در بخش معاملات است. همچنین بخشی از معاملات در سامانه‌های دیگر ثبت می‌شود و آمار تجمیعی آنها هنوز در دسترس نیست.

رکوردشکنی صدور پروانه ساختمانی پس از ۱۱ سال

رزبان با اشاره به وضعیت تولید مسکن در کشور گفت: در سال ۱۴۰۳ از نظر صدور پروانه‌های ساختمانی، رکورد ۱۱ سال گذشته شکسته شد و بیش از ۵۳۴ هزار فقره پروانه ساختمانی در کشور صادر شد که عملکرد قابل توجهی محسوب می‌شود.

وی خاطرنشان کرد: بخشی از این رشد به اجرای طرح‌های حمایتی مسکن بازمی‌گردد که در قالب آنها پروانه‌های ساختمانی متعددی صادر شد و به افزایش آمار ساخت‌وساز کمک کرد.

رشد ۹۵ درصدی پروانه‌های ساختمانی در تهران

مدیرکل دفتر اقتصاد مسکن وزارت راه و شهرسازی با بیان اینکه آمار سال ۱۴۰۴ تاکنون تا پایان ۹ ماهه منتشر شده است، اظهار داشت: در سه‌ماهه سوم سال ۱۴۰۴ شهر تهران رشد بسیار چشمگیری در صدور پروانه‌های ساختمانی تجربه کرد؛ به‌طوری‌که تعداد پروانه‌ها از حدود ۱۳ هزار فقره به بیش از ۲۵ هزار فقره رسید که معادل رشد حدود ۹۵ درصدی است.

به گفته وی، مجموع پروانه‌های ساختمانی صادر شده در ۹ ماهه سال ۱۴۰۴ در شهر تهران به نزدیک ۵۰ هزار فقره رسیده است.

تهران پیشتاز سرمایه‌گذاری ساختمانی

رزبان همچنین با اشاره به وضعیت سرمایه‌گذاری در بخش ساختمان گفت: تهران در سال ۱۴۰۳ در حوزه سرمایه‌گذاری ساختمانی نیز پیشتاز بوده است. رشد سرمایه‌گذاری ساختمانی در تهران به حدود ۲۱ درصد رسید، در حالی که این شاخص در مجموع مناطق شهری کشور حدود ۴.۹ درصد بوده است.

وی توضیح داد: آمار سرمایه‌گذاری بانک مرکزی شامل سه بخش پروژه‌های شروع‌شده، نیمه‌تمام و تکمیل‌شده است و مجموع این بخش‌ها به عنوان سرمایه‌گذاری ساختمانی محاسبه می‌شود.

مدیرکل دفتر اقتصاد مسکن وزارت راه و شهرسازی افزود: در شش‌ماهه نخست سال ۱۴۰۴ نیز سرمایه‌گذاری ساختمانی در تهران بیش از ۳ درصد رشد مثبت داشته، در حالی که این شاخص در مجموع مناطق شهری کشور منفی ۱.۸ درصد ثبت شده است.

نشانه‌های تحرک در ساخت‌وساز

رزبان با اشاره به عقب‌ماندگی چند ساله تهران در حوزه سرمایه‌گذاری و صدور پروانه ساختمانی نسبت به سایر مناطق شهری کشور گفت: طی پنج تا شش سال گذشته، تهران در این شاخص‌ها عملکردی ضعیف‌تر از میانگین کشور داشت، اما به نظر می‌رسد در سال‌های ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ بخشی از این عقب‌ماندگی جبران شده است.

وی در عین حال تأکید کرد: رونق در بخش مسکن صرفاً به افزایش قیمت‌ها یا صدور پروانه ساختمانی محدود نمی‌شود، بلکه زمانی می‌توان از رونق واقعی سخن گفت که خلق ارزش افزوده و تولید واقعی در این بخش شکل بگیرد و متغیرهای حقیقی اقتصاد مسکن به حرکت درآیند.

رزبان‌تصریح کرد: هرچند افزایش صدور پروانه‌های ساختمانی به طور طبیعی با فاصله زمانی به ساخت‌وساز منجر می‌شود، اما آمارهای موجود نشان می‌دهد که فعالیت‌ها و تحرکات در حوزه ساخت‌وساز نسبت به گذشته فعال‌تر شده و نشانه‌هایی از بهبود روند تولید مسکن قابل مشاهده است.