کم آب ترین و پرآب ترین سدهای ایران در پاییز کدامند؟

اقتصادسنج| بارش‌های پاییزی، تصویر کوتاه‌مدت حوزه آب را خوشایند کرده است؛ اما هنوز شرایط آبی کشور در مقایسه با بلندمدت از ناترازی رنج می‌برد. پیام آمارهای حوزه آب این است که ایران کم‌باران، باید به همزیستی با کم‌آبی عادت کند.

آخرین آمارهای وزارت نیرو از وضعیت بارندگی و ذخیره آب در سدها حاکی از این است که در چهل روز سپری شده از پاییز ۱۴۰۲ میزان بارش‌های جوی ۷۳ درصد بیشتر از مدت مشابه سال قبل بوده؛ اما در قیاس با دوره‌های مشابه ۵۴ سال گذشته، میزان بارندگی‌های کشور همچنان ۱۵ درصد کمتر از شرایط عادی است.

مخازن سدهای کشور نیز این را تائید می‌کنند؛ فعلاً فقط ۴۰ درصد مخازن سدهای کشور آب دارد و ۶۰ درصد خالی است.

بارندگی‌های پاییزی

از ابتدای سال آبی جاری تاکنون (اول مهر تا شامگاه ۹ آبان) میانگین بارش‌های جوی ایران به ۹.۶ میلی‌متر رسیده درحالی‌که در مدت مشابه سال گذشته فقط ۵.۶ میلی‌متر باران باریده بود.

این تفاوت محسوس که بیانگر رشد ۷۳ درصدی بارش‌های پاییزی در سال جاری است، گرچه در ظاهر می‌تواند نشانه‌ای باشد برای کم‌رنگ شدن خشک‌سالی؛ اما درواقع، نسبت به میانگین بلندمدت بارندگی‌های معمول در این مدت‌زمانی، بارش‌ها هنوز ۱۵ درصد کمتر از نرمال است.

نکته قابل‌توجه این است که اگر سراب پرآبی ناشی از بارش‌های مساعد پاییزی، سبب تضعیف مدیریت منابع آبی و رعایت نکردن الگوی مصرف آب شود، حتی در فصل سرد آب نیز متولیان تأمین آب برای پایدار نگه‌داشتن شبکه توزیع به‌زحمت خواهند افتاد. پس بهتر اینکه فارغ از وضعیت بارندگی، تمرکز روی مدیریت درست آب ادامه پیدا کند.

حال‌ و هوای سدها

بر اساس آمارهای جدید وزارت نیرو، از ابتدای مهر تاکنون، یک میلیارد و ۶۱۰ میلیون مترمکعب آب وارد مخازن سدهای کشور شده که این میزان ۳۷ درصد بیشتر از مدت مشابه سال قبل است. در مقابل، خروجی آب از سدهای کشور در این بازه زمانی به ۳ میلیارد و ۲۹۰ میلیون مترمکعب رسیده که از افزایش ۳۲ درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل حکایت دارد.

درمجموع، دخل‌وخرج آبی سدهای کشور باعث شده میزان ذخیره آب آنها به ۲۰ میلیارد و ۳۰ میلیون مترمکعب برسد که ۱۲ درصد بالاتر از مدت مشابه سال قبل است.

بنا به الزامات فصل پاییزی که فصل آغاز کشت و کار در بسیاری از مناطق کشور است و به‌ویژه گندم‌کاران در ابعاد وسیعی نیازمند تأمین آب هستند، رهاسازی آب از مخازن سدها افزایش می‌یابد و به همین واسطه، در این فصل خروجی آب از مخازن سدها می‌تواند معادل چند برابر میزان ورودی آن باشد؛ اما در ادامه، با آغاز بارش‌های زمستانی، این نسبت معکوس خواهد شد و فضا خالی مانده در مخازن سدها از مصرف آب کشاورزی پاییز، پر خواهد شد.