کشور در آستانه بحران کمبود نیروی کار ماهر قرار دارد؟

اقتصادسنج | با عبور از بحران کرونا و بازگشت نسبی ثبات به فعالیت‌های صنعتی در ماه‌های پایانی سال گذشته، بررسی شامخ اسفند ۱۴۰۱ نشان می‌دهد که واحدهای صنعتی ایران بالاترین میزان فروش خود در ۳۴ ماه گذشته را ثبت کرده‌اند.

اتاق بازرگانی هر ماه عدد شامخ کل را محاسبه و اعلام می‌کند. شامخ در طیف عددی صفر تا ۱۰۰ قرار می‌گیرد و هرچه عدد از ۵۰ بالاتر باشد، نشان از حرکت به سمت رونق اقتصادی دارد. جدا از بهبود شامخ کل، اعداد به دست آمده از وضعیت صنعت نیز نشان می‌دهد که اسفند ماه سال گذشته، یکی از بهترین ماه‌ها در این بخش از نظر عملکرد و بهبود شرایط بوده است.

شاخص مقدار تولید محصولات بخش صنعت در اسفندماه (۶۳.۴۶)، به بالاترین مقدار ۱۰ ماهه خود از خردادماه رسیده است که نشان‌دهنده رونق فعالیت‌های تولیدات صنعتی در ماه پایانی سال است. در اسفند تقریباً همه صنایع به‌جز پوشاک و چرم و سایر صنایع با افزایش در شاخص تولید روبرو بودند.

شاخص میزان سفارشات جدید مشتریان (۶۲.۱۴) همچنان مانند ماه گذشته اما با شدت کمتر، یکی از بیشترین مقادیر خود را از فروردین ۱۴۰۰ (به‌غیراز اردیبهشت‌ماه) ثبت کرده است. به عقیده فعالان اقتصادی علاوه بر اثر دوره‌ای افزایش تقاضای پایان سال، انتظارات تورمی ناشی از جهش ارز برای طرف تقاضا در ماه‌های آینده باعث شده تا اکثر شرکت‌ها با افزایش تقاضا روبرو باشند. در میان فعالیت‌ها صنایع لاستیک و پلاستیک بیشترین افزایش در سفارشات را داشتند.

شاخص میزان استخدام و به‌کارگیری نیروی انسانی (۵۰.۷۳) در مرز خنثی ۵۰ قرار گرفته است. به گفته فعالان اقتصادی به دلیل مهاجرت نیروی کار متخصص، بسیاری از شرکت‌ها با کمبود نیروی کار ماهر مواجه خواهند بود و به دلیل شرایط تورمی انگیزه و بهره‌وری در میان نیروی کار بازار پایین است.

شاخص موجودی مواد اولیه خریداری‌شده در اسفندماه (۵۰.۲۵)، پس از ۸ ماه روند کاهشی و رکود، در برخی از صنایع وضعیت بهتری داشته و شاخص در محدوده خنثی ۵۰ قرار گرفته است و نشانه‌هایی از کاهش اختلال در زنجیره تأمین وجود داشته است.

شاخص میزان صادرات کالا (۵۶.۷۸) در اسفندماه بیشترین افزایش رشد را داشته و به بالاترین نرخ افزایش در طی سری زمانی ۵۴ دوره رسیده است. علیرغم بهبود رشد شاخص صادرات در برخی از صنایع مانند کانی غیرفلزی، صنایع غذایی و نساجی، شاخص مذکور، در صنعت پوشاک و چرم کاهش داشته است.

شاخص موجودی محصول نهایی در انبار در اسفندماه (۴۲.۴۴) برای سومین ماه پیاپی کاهش داشته و به کمترین مقدار خود از فرودین ماه سال ۱۳۹۸ رسیده است. در شرایطی که برای دومین ماه پیاپی سفارشات مشتریان با شیب زیادی افرایش داشته و درحالی‌که هزینه‌های تأمین نهاده‌های تولید به‌شدت بالا رفته و غیرقابل پیش‌بینی است، شرکت‌ها برای تأمین تقاضای مشتریان به میزان بیشتری از موجودی انبار استفاده کردند.

شاخص میزان فروش محصولات در اسفند (۶۴.۲۴) در ۳۴ ماه گذشته به بیشترین مقدار از خردادماه ۹۹ رسیده است. پس از رکود تقریباً ۷ ماهه در میزان فروش، شرکت‌ها در بهمن و اسفند با رونق در فروش روبرو بودند.