چرا کشاورزان رغبتی به کشت کلزا ندارند؟

اقتصادسنج| دست‌اندرکاران بخش کشاورزی می‌گویند خودکفایی دانه‌های روغنی نیازمند پرداخت به موقع مطالبات، اعلام نرخ خرید تضمینی و تامین نهاده‌هاست اما تاخیر در پرداخت مطالبات مانع تحقق خودکفایی شده است‌.

بنابر آمار سالانه یک میلیون و ۳۰۰ هزار  تا یک میلیون و ۵۰۰ هزار تن روغن در کشور مورد استفاده قرار می گیرد که ۹۰ درصد آن از طریق واردات و ۱۰ درصد از طریق تولید دانه های روغنی در داخل تامین می شود.

با توجه به آنکه افزایش ضریب خودکفایی روغن در داخل و جلوگیری از خروج ارز از کشور نیازمند حمایت مسئولان از تولید دانه های روغنی است، اما متاسفانه تاخیر در پرداخت مطالبات منجر به کاهش رغبت کشاورزان به تولید شده است. درحالیکه گسترش کشت کلزا علاوه بر تامین نیمی از نیاز کشور منجر به کاهش واردات نهاده های دامی می شود.

سعدالله منصوری مجری طرح دانه های روغنی، تامین نهاده های تولید و خرید به هنگام و مناسب دانه های روغنی را از جمله حمایت های موثر در راستای افزایش ضریب خوداتکایی برشمرد.

مجری طرح دانه های روغنی می گوید:کشورهایی که امروزه جزء بزرگترین تولیدکنندگان دانه های روغنی هستند، بیش از یک قرن در زمینه کشت و تولید این محصولات مطالعه و بررسی کرده اند، درحالیکه ایران بصورت جدی حداکثر سابقه بیش از ۳ دهه در تولید دانه های روغنی دارد که بکارگیری روش های علمی و برنامه ریزی های دقیق در رشد تولید دانه های روغنی تاثیر بسزایی دارد.

بنابر آمار سطح زیرکشت کلزا در سال ۱۴۰۱، ۱۳۰ هکتار و آمار برداشت ۲۴۰ هزار تن محصول بود که نسبت به سال ۱۴۰۰، ۵۵ هزار تن کاهش داشت. همچنین سال زراعی ۱۴۰۲ به ۱۵۰ هزار تن تقلیل یافته است.

ناگفته نماند سال گذشته ابتدا قیمت خرید تضمینی هر کیلو کلزا ۲۲ هزار تومان تعیین شد که با بررسی های صورت گرفته این قیمت به ۳۰ هزار تومان افزایش یافت که براین اساس کلزاکاران در انتظار پرداخت مابه التفاوت ۸ هزار تومانی بابت فروش و تحویل هر کیلو از کلزای خود هستند.

امسال برآورد افزایش سطح زیرکشت کلزا نسبت به سال های گذشته تا قبل از پرداخت مطالبات گندمکاران و ابتدای فصل کشت بدلیل قیمت ۲ برابری کلزا نسبت به گندم ۲۰۰ درصد بود که با تاخیر در پرداخت مطالبات، اکنون این میزان افزایش به کمتر از ۴۰ درصد نسبت به سال گذشته رسیده است که روند کاهشی دارد.

۸۴۱ میلیارد تومان از مطالبات کلزاکاران معادل ۲۷ درصد رقم پرداختی باقی مانده است.

در همین رابطه عطاالله هاشمی عضو شورای هماهنگی تشکل های بخش کشاورزی گفت: براساس آمار ۸۴۱ میلیارد تومان از مطالبات کلزاکاران معادل ۲۷ درصد رقم پرداختی باقی مانده که این امر منجر به نارضایتی کشاورزان شده است.

هاشمی گفت: با توجه به نیاز نقدینگی کشاورزان در آغاز سال زراعی به منظور کشت پاییزه پیگیر پرداخت هرچه سریع تر مطالبات کلزاکاران هستیم.

علی رغم‌پیگیری های مکرر از شرکت بازرگانی دولتی در ارتباط با موضوع مطالبات کلزاکاران و علل تاخیر در پرداخت به عنوان عامل تاثیر گذار در کشت، اما مسئولان حاضر به پاسخگویی نشدند.

این درحالی است که بنابر سیاست های کلی برنامه هفتم و تاکید وزیر جهاد کشاورزی مبنی بر خوداتکایی ۹۰ درصدی دانه های روغنی انتظار می رود که زیرساخت های لازم فراهم شود تا کشاورزان نسبت به کشت دانه های روغنی رغبت داشته باشند، درغیراین صورت همچنان برای تامین روغن مصرفی و کنجاله سویا مجبور به واردات، خروج ارز و وابستگی به کشورهای بیگانه هستیم.