شورای رقابت قوانین فروش خودرو را اصلاح کرد

اقتصادسنج| براساس آخرین اصلاحات مصوبه جلسه هشتصد و چهل و شش (846) شورای رقابت فروش خودرو با تغییراتی همراه شد.

در اصلاحیه مصوبه 846 شورای رقابت آمده است:

با توجه به وضعیت انحصاری بازار خودروی سواری در کشور بر اساس بالا بودن شاخصهای تمرکز تقاضای انباشته در بازار ممنوعیت یا محدودیت واردات طی سالهای اخیر پایین بودن قدرت انتخاب صرف‌کنندگان برخی احکام قانونی همچون ماده 12 قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت مصوب 1400/7/24؛ بند (ف) تبصره (7) قانون بودجه سال 1401 کل کشور و تبصره 5 قانون اصلاح ماده (10) قانون ساماندهی صنعت خودرو مصوب 1401/9/9 که وضعیت انحصاری این بازار را شدیدتر ساخته‌اند ضمن دریافت نظرات مشورتی و پیشنهادها شورای رقابت به‌استناد بند 5 ماده 58 قانون اجرای سیاستهای کلی اصل 44 قانون اساسی و با توجه به مفاد ماده 2 و ماده 7 قانون ساماندهی صنعت خودرو در جلسه شماره 543 مورخ 1401/11/11 دستورالعمل تنظیم بازار خودروی سواری را به‌شرح ذیل تصویب نمود:

ماده 1 ـ تعاریف

واژگان و اصطلاحات مندرج در این دستورالعمل در معانی مشروحه زیر به‌کار می‌روند؛

1-1 وزارت صمت، وزارت صنعت، معدن و تجارت

2-1 قانون، قانون اجرای سیاستهای کلی اصل 44 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران

3-1 سازمان حمایت، سازمان حمایت مصرف‌کنندگان و تولیدکنندگان

4-1 دستورالعمل، دستورالعمل تنظیم بازار خودروی سواری مصوب شورای رقابت

5-1 خودرو، خودروهای سواری تولیدی و مونتاژی

6-1 عرضه‌کنندگان خودرو، تولیدکنندگان خودرو

ماده 2 تشخیص انحصار

بازار خودروهای سواری تولیدی و مونتاژی انحصاری تشخیص و از این پس مشمول این دستورالعمل هستند.

طی مصوبه 730 مورخ 1403/12/21 اصلاح گردید. تبصره خودروهای سواری برقی از شمول این دستورالعمل مستثنی می‌شوند طی مصوبه 659 مورخ 1403/02/22 و مصوبه 683 مورخ 1403/06/27 الحاق گردید.

ماده 3 دستور‌العمل قیمت‌گذاری

1-3 مبنای تنظیم قیمت خودروهای مشمول این دستورالعمل ضوابط قیمت‌گذاری هیئت تعیین و تثبیت قیمت‌ها است که توسط عرضه‌کنندگان خودرو و با رعایت کلیه احکام این دستورالعمل محاسبه و به سازمان حمایت اعلام می‌گردد، سازمان حمایت موظف است حداکثر ظرف مدت یک ماه در خصوص این قیمت‌ها اعلام نظر نماید و در صورت موافقت با قیمتهای پیشنهادی عرضه‌کنندگان خودرو نسبت به بارگذاری قیمتهای مذکور در سامانه 124 سازمان حمایت اقدام نماید عدم اظهارنظر از سوی سازمان حمایت ظرف مدت تعیین‌شده به‌منزله تأیید قیمتهای اعلام‌شده از سوی عرضه‌کنندگان خودرو می‌باشد، در صورت مخالفت سازمان حمایت با قیمت‌های پیشنهادی عرضه‌کنندگان خودرو نظر سازمان حمایت ملاک عمل می‌باشد طی مصوبه 782 مورخ 1404/06/04 و مصوبه 784 مورخ 1404/06/11 اصلاح گردید.

تبصره، قیمت محاسباتی در این بند قیمت عرضه‌کننده خودرو و بدون لحاظ هزینه‌های مصرف‌کننده مانند مالیات بر ارزش افزوده، بیمه شخص ثالث، عوارض شماره‌گذاری و هزینه‌های پست و فراجا و غیره است.

2-3 با هدف نهادینه‌سازی فضای رقابتی برای هر یک از خودروهای مشمول این دستورالعمل بر اساس ترازیابی (Benchmarking با قیمت حداقل سه خودروی رقیب (مشابه خارجی هم‌رده از نظر کلاس کیفیت و استاندارد؛ شاخصی با عنوان شاخص رقابت‌پذیری (CI) مطابق فرمول زیر قبل از اعمال قیمت های جدید محاسبه می‌گردد. وزارت صمت موظف است خودروهای رقیب خارجی را برای هر یک از خودروهای مشمول این دستورالعمل مشخص نماید و به‌همراه قیمت ارزی آنها به سازمان حمایت اعلام نماید سازمان حمایت قیمت رقابتی (P) و شاخص رقابت‌پذیری را محاسبه و رتبه رقابت‌پذیری هر خودرو را مطابق جدول شماره 1» مشخص می‌نماید و این رتبه را در بررسی قیمتهای اعلام‌شده توسط عرضه‌کنندگان خودرو موضوع بند (13) این دستورالعمل) لحاظ نماید. برچسب رقابت‌پذیری هر خودرو که بیانگر رتبه رقابت‌پذیری آن است توسط سازمان حمایت اعلام می‌شود و عرضه‌کنندگان خودرو موظفند اطلاعات مربوط به رتبه و برچسب رقابت‌پذیری هر یک از انواع محصولات خود را به‌صورت شفاف به اطلاع کلیه مشتریان برسانند. طی مصوبه 778 مورخ 1404/05/25 اصلاح گردید.

ـ در نسخه 543 دستورالعمل خودروهای سواری وارداتی نیز مشمول دستورالعمل بودند. این خودروها طی مصوبه 730 مورخ 1403/12/21 از شمول دستورالعمل خارج شدند.

تبصره 1: خودروهایی که رتبه رقابت‌پذیری آنها F باشد، مجاز به دریافت قیمت جدید نیستند، این خودروها تنها در صورت ارتقاء به رتبه بالاتر امکان افزایش قیمت خواهند داشت (طی مصوبه 772 مورخ 1404.05.14 اصلاح گردید).

تبصره 2: قیمت پایه رقابتی (bP) بر اساس متوسط یک ماهه نرخ ارز حواله‌ای رسمی تجاری کشور محاسبه می‌گردد (طی مصوبه 830 مورخ 1404.12.05 اصلاح گردید).

تبصره 3: وزارت صمت می‌تواند جهت تعیین خودروهای مشابه خارجی، از پیشنهادهای عرضه‌کنندگان خودرو، نهادهای حرفه‌ای داخلی و حسب مورد مراجع خارجی معتبر جهت تعیین ملاکهای مقایسه استفاده نماید.

تبصره 4: در صورتی که وزارت صمت ظرف مدت یک ماه، خودروهای رقیب خارجی را اعلام ننماید، اعمال این شاخص در دوره مربوط الزام‌آور نیست (طی مصوبه 778 مورخ 1404.05.25 اصلاح گردید).

تبصره 5: در محاسبه شاخص رقابت‌پذیری برای خودروهای مونتاژی، قیمت پایه رقابتی (bP) با لحاظ هزینه‌های قانونی و حمل‌ونقل واردات قطعات CKD به کشور محاسبه می‌گردد (طی مصوبه 830 مورخ 1404.12.5 الحاق گردید).

* ماده 4 شرایط طرف تقاضا

1-4 حداقل سن متقاضیان خرید خودرو 18 سال باشد.

2-4 متقاضیانی که طی 48 ماه گذشته صدور فاکتور خودرو نزد شرکتهای ایران خودرو و سایپا داشته‌اند امکان ثبت‌نام و خرید خودرو را از این دو خودروساز ندارند (طی مصوبه 816 مورخ 1404/10/16 اصلاح گردید).

3-4 انتقال امتیاز و حقوق ناشی از خرید خودرو به اشخاص ثالث حتی به‌صورت وکالتی و نیز فروش حواله خودرو به‌صورت وکالتی ممنوع است.

4-4 امکان صلح در قرارداد وجود ندارد.

تبصره، مشمولین ماده 12 قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت مصوب 1400/07/24 و تبصره 5 قانون اصلاح ماده (10) ساماندهی صنعت خودرو مصوب 1401/09/09 مشمول این ماده نیستند (طی مصوبه 632 مورخ 1402/10/12 الحاق گردید).

ماده 5، شرایط طرف عرضه طی مصوبه 775 مورخ 1404/05/21 و مصوبه 784 مورخ 1404/06/11 اصلاح گردید.

1-5 عرضه‌کنندگان خودرو موظفند برنامه تولید خود را به‌تفکیک ماه در ابتدای هر سال و میزان تحقق آن را به‌صورت ماهانه در طول سال به شورای رقابت اعلام نمایند.

2-5 عرضه‌کنندگان خودرو موظفند در کلیه طرحهای عرضه خود، اطلاعاتی از قبیل مشخصات خودروها و تعداد عرضه را با تعیین مدت زمان مشخص برای ثبت‌نام در سامانه خود ارائه نمایند. در مواردی که تعداد تقاضا بیشتر از تعداد عرضه باشد، باید از روش قرعه‌کشی با نظارت مراجع ذی‌صلاح استفاده شود (طی مصوبه 846 مورخ 1405.03.12 اصلاح گردید).

3-5 عرضه‌کنندگان خودرو حق پیش‌فروش خودروهایی را که قیمت آن تعیین نشده است، ندارند.