از آرد یارانه‌ای تا کالابرگ؛ سناریوی جدید دولت برای بازار نان

اقتصادسنج؛ حدود دو ماه از مصوبه آزادپز شدن نانوایی‌های سنگک و بربری در مناطق یک، دو و سه تهران می‌گذرد؛ بر اساس این مصوبه به دلیل بالا بودن هزینه‌های اجاره و اداره واحدهای نانوایی در این مناطق که ادامه فعالیت با آرد یارانه‌ای را برای بسیاری از نانوایان دشوار کرده بود، قرار شد این دو نوع نان تنها در این مناطق به صورت آزادپزی به فروش برسند. البته آزادپز شدن نانوایی‌ها بدان معنا نیست که هر واحد صنفی بتواند به‌صورت خودسرانه از نرخ‌های یارانه‌ای خارج شود و این موضوع تنها با تصویب کارگروه آرد و نان مستقر در استانداری امکان‌پذیر است.

برر سی ها نشان می‌دهد قیمت نان ساده سنگک و بربری در برخی نانوایی‌های آزادپز بین ۳۵ تا ۵۰ هزار تومان و نان های کنجدی و سبزیجات دار ۷۵ هزار تومان است، رقمی که برای بسیاری از خانوارها به‌ویژه خانواده‌های پرجمعیت، قابل توجه محسوب می‌شود.

غلامرضا نوری قزلجه وزیر جهاد کشاورزی گفت: گندم را به قیمت ۴۸ هزار و ۵۰۰ تومان از کشاورزان خریداری و با قیمت حدود هزار تومان در اختیار نانوایان سنتی قرار می‌دهیم تا نان یارانه‌دار وارد سفره مردم شود، اما کالابرگ دقیق‌ترین شکلی است که می‌تواند این یارانه را به دست مردم برساند، بنابراین، ما در دولت معتقدیم، نزدیک‌ترین راه برای اینکه این یارانه تا ریال آخر به دست مردم برسد در انتها و در حساب مردم واریز شود. به همین دلیل تغییر یارانه نان در دست بررسی است هنوز به قطعیت نرسیده ولی بعد از کارهای کارشناسی و در صورت تایید شدن، روی روش‌ها بحث خواهد شد.

آزادسازی نرخ نان راه حلی برای صرفه جویی آرد و گندم

محمد جواد کرمی رئیس اتحادیه نانوایان سنتی تهران گفت: تغییر نظام پرداخت یارانه نان که از قبل در دولت و مجلس روی آن کار شده است که براین اساس یارانه تحت عنوان کالابرگ به مردم پرداخت می شود.

به گفته وی، پرداخت یارانه به انتهای زنجیره جلوی بسیاری از مشکلات را می گیرد، در نهایت دولت باید تصمیم لازم در این خصوص گرفته شود تا فضا در حوزه آرد و نان رقابتی شود که این امر منجر به ارتقای کیفیت می شود.

کرمی ادامه داد: در حال حاضر تامین آرد واحدهای خبازی بدون وقفه در حال انجام است و با توجه به خرید تضمینی گندم از کشاورزان، مشکلی در این حوزه وجود ندارد.

رئیس اتحادیه نانوایان سنتی تهران با بیان اینکه آزادسازی نرخ نان منجر به صرفه جویی می شود، افزود: برآوردها حاکی از آن است که با آزادسازی نرخ نان ۲ تا ۲.۵ میلیون تن در مصرف گندم در کشور بهینه شود که رقم قابل توجهی است چراکه دولت امسال ۵۰۳ همت یارانه باید پرداخت کند که رقم بسیار سنگینی است.

وی گفت: در ابتدای هر سال باید قیمت نان متناسب با هزینه های تولید باید اصلاح شود و نرخ نان برای استان تهران طی روزهای اخیر افزایش یافته است، اما امیدواریم شرایط به گونه ای باشد که همه ساله در ابتدای سال اصلاح شود تا نانوا قادر به پرداخت هزینه های تولید باشد.

حداکثر مصرف آرد در بخش واحدهای خبازی ۴ میلیون تن است

عطااللّه هاشمی رئیس بنیاد ملی گندمکاران گفت:نان در ۲ مرحله اساسی کاشت، تولید و خرید گندم تا تحویل به سیلوهاست و از این خط به بعد به دولت بستگی دارد.

به گفته وی، علی رغم آنکه پیشنهادات خوبی در خصوص یارانه نان به دولت دادیم، اما توجهی نمی شود، حال اینکه دولت با چه شرایطی بدنبال پرداخت یارانه یا آزادسازی نان است، به کشاورز ارتباطی ندارد.

هاشمی ادامه داد: بارها هشدار داده ایم که با تاخیر در پرداخت مطالبات گندمکاران، نگران تامین نان کشور هستیم که به هیچ عنوان به صلاح دولت نیست.

رئیس بنیاد ملی گندمکاران با بیان اینکه گندم تولیدی در بخش خبازی و صنف و صنعت مصرف می شود، افزود: صنف و صنعت بارها اعلام کرده که با کشت قراردادی و خرید توافقی گندم مورد نیاز را تامین کند، البته دولت دیگر نباید دخالتی نداشته باشد که دولت برای تامین ۲ میلیون تن واحدهای صنف و صنعت اجازه واردات، تولید قراردادی و فروش گندم با قیمت آزاد به بخش صنف و صنعت را دارد.

وی با تاکید بر عدم دخالت دولت در بخش آرد و گندم و تنها اعمال هدایت و نظارت گفت: قیمت کنونی هر عدد نان باگت ۲۰۰ گرمی ۵ هزار تومان است که متاسفانه هیچ نظارتی بر بخش صنف و صنعت نیست، اما با اعمال نظارت مصرف واحدهای خبازی حداکثر ۱۰ میلیون تن است.

در شرایطی که فشار هزینه‌های معیشتی بر خانوارها افزایش یافته، تغییر تدریجی الگوی عرضه نان و گسترش آزادپزی می‌تواند دسترسی اقشار کم‌درآمد به یکی از مهم‌ترین اقلام غذایی را دشوارتر کند که براین اساس تغییر در قیمت یا کیفیت آن، در زندگی روزمره خانوارها اثرگذار است؛ بنابراین با آزادسازی نرخ نان مابه التفاوت آن باید در قالب یارانه نقدی و کالابرگ در اختیار خانوارها قرار بگیرد.