طلا از اوج فاصله گرفت؛ آیا سقوط بزرگتری در راه است؟
اقتصادسنج| آیا سرمایهگذاران طلا باید ناامید باشند که این فلز گرانبها نتوانسته از رکورد تاریخی خود در ماه ژانویه، یعنی ۵,۵۰۰ دلار در هر اونس بالاتر برود، یا باید احساس آرامش کنند که عقبنشینی قیمت شدیدتر نبوده است؟
تاریخچه قیمت طلا در دو دهه گذشته نشان میدهد که رشدهای قوی — مانند رشد ۲۴۵ درصدی که از سپتامبر ۲۰۲۲ تا ژانویه ۲۰۲۶ رخ داد، معمولاً کاهشهای قابلتوجهی به دنبال دارند، حتی اگر بخش عمدهای از سودها تثبیت شود.
در رشد قیمت از کف ۶۹۷.۴۵ دلار در هر اونس در اکتبر ۲۰۰۸ تا رکورد آن زمان یعنی ۱۸۸۴.۴۰ دلار در سپتامبر ۲۰۱۱ ، طلا ۱۷۰ درصد رشد کرد. سپس قیمتها ۳۷ درصد کاهش یافت و تا اوت ۲۰۱۸ به کف ۱۱۹۱.۳۵ دلار رسید.
از آن کف، قیمتها ۷۴ درصد جهش کرد و تا اوت ۲۰۲۰به ۲۰۷۲.۴۹ دلار در هر اونس رسید، بعد ۲۲ درصد عقبنشینی کرد و تا سپتامبر ۲۰۲۲ به ۱۶۲۰.۲۰ دلار رسید.
شایان ذکر است که هرچه افزایش قیمت بزرگتر باشد، کاهش بعدی نیز بزرگتر است و نکته دیگر اینکه رشدها اغلب در بازههای زمانی کوتاهتری نسبت به دورههای عقبنشینی رخ میدهند.
طلا از کف سپتامبر ۲۰۲۲ شتاب گرفت و به رکورد تاریخی ۵۵۹۴.۸۲ دلار در هر اونس در ۲۹ ژانویه رسید.
از آن زمان، قیمتها ۲۰ درصد تعدیل شده و در روز پنجشنبه در سطح ۴۴۷۳.۸۹ دلار در هر اونس بسته شده ست.
بر اساس الگوی رشد و عقبنشینی قبلی، به نظر میرسد احتمال کاهش بزرگتری در ماهها و حتی سالهای آینده قبل از ازسرگیری روند صعودی وجود داشته باشد.
اما این فرض بر آن است که همان پویاییهایی که رشدها و دورههای تثبیت قبلی را هدایت کردند، همچنان نیز وجود داشته باشند.
گفتن اینکه «این بار متفاوت است» ریسک آشکاری دارد و بازارها مملو از مثالهایی هستند که این نوع تفکر در نهایت نادرست از آب درآمده است.
با این حال، رشد فعلی عمدتاً با ترکیبی از عوامل صعودی محقق شده و از این جهت غیرمعمول بوده که همه آنها همزمان و در یک جهت حرکت میکردند.
سه عامل اصلی برجسته هستند: افزایش خرید بانکهای مرکزی، تقاضای قوی خردهفروشی توسط دو خریدار برتر چین و هند، و حمایت سرمایهگذاران در قالبی که بهطور کلی میتوان آن را «معاملات مبتنی بر ترس» توصیف کرد که شامل ترس از تورم بالاتر، ترس از تحولات نامطلوب ژئوپلیتیک، وترس از تضعیف جایگاه دلار بهعنوان ارز ذخیره جهانی ناشی از سیاستهای ترامپ میشود. به دنبال آن، هژمونی اقتصادی ایالات متحده نیز کاهش مییابد.
با این حال، در ماههای اخیر خرید بانکهای مرکزی تعدیل شده و تقاضای مصرفکننده در چین و هند نیز کاهش یافته است.
کاهش خرید
آخرین گزارش فصلی شورای جهانی طلا نشان داد که بانکهای مرکزی در سهماهه اول سال جاری ۲۴۳.۷ تن طلا خریداری کردهاند که ۳ درصد بیشتر از مدت مشابه در سال ۲۰۲۵ است.
با این حال، خریدها از ابتدای سال ۲۰۲۵ در محدودهای حدود ۲۰۰ تن در هر سهماهه ثابت مانده و بهطور قابلتوجهی پایینتر از اوجهای نیمه دوم ۲۰۲۲ تا پایان ۲۰۲۴ قرار دارد، دورانی که خرید به مدت پنج فصل متوالی از ۳۰۰ تن در هر سهماهه فراتر رفت و تنها یک بار به زیر ۲۰۰ تن سقوط کرد.
تقاضا برای جواهرات در چین در سهماهه اول سال جاری میلادی ۸۵.۲ تن بوده که ۳۱ درصد کاهش نسبت به مدت مشابه سال ۲۰۲۵ را نشان میدهد، در حالی که تقاضا در هند ۱۹ درصد کاهش یافت و به ۶۶.۱ تن رسید.
طبق دادههای شورا، تقاضای جهانی برای جواهرات در سهماهه اول سال جاری ۲۵ درصد کاهش یافته و به ۲۶۰.۲ تن رسیده است.
قیمتهای بالاتر طلا بهعنوان ترمزی بر تقاضای مصرفکننده عمل کرده است و دولت هند برای کاهش خریدها و در نتیجه کاهش فشارهای تراز پرداختها، اقدام به افزایش مالیاتها بر واردات طلا کرده است.
جریانهای سرمایهگذاری به صندوقهای قابلمعامله (ETF) طلا نیز کاهش یافته است، بهطوری که ورود سرمایه ۶۲ تنی در سهماهه اول، ۷۳ درصد کمتر از مدت مشابه سال ۲۰۲۵ بوده است.
بهطور کلی، تقاضای کل طلا در سهماهه اول سال ۲۰۲۶ به ۱۱۹۵.۹ تن کاهش یافته که ۹ درصد کمتر از ۱۳۱۵.۶ تن در مدت مشابه سال قبل است.
این موضوع باعث میشود که عقبنشینی نسبتاً محدود قیمت طلا از اوج ژانویه، عملکردی خوب به نظر برسد.
مشکل برای سرمایهگذاران طلا این است که قیمت در حال حاضر بیشتر توسط انتظارات سیاست پولی هدایت میشود تا عوامل معمول.
ارتباط معکوس با نفت خام در هفتههای اخیر نمونهای از این موضوع است.
وقتی قیمت نفت خام در میان جنگ آمریکا علیه ایران افزایش مییابد، طلا تعدیل میشود. برعکس، وقتی قیمت نفت به امید قریبالوقوعبودن یک توافق صلح کاهش مییابد، طلا تا حدی بازیابی میکند.
قیمت نفت انتظارات نرخ بهره آمریکا را هدایت میکند. قیمتهای بالاتر امکان نرخ بهره بالاتر را باز میکند، اما امید به کاهش نرخها را نیز از بین میبرد.
قیمت پایینتر نفت امید به کاهش نرخها را افزایش میدهد و نرخهای پایینتر از داراییهای بدون بازده مانند طلا حمایت میکنند.
در نهایت، این موضوع طلا را به اندازه سایر داراییها، گروگان تحولات جنگ علیه ایران میکند.
بدون نظر! اولین نفر باشید