سرمایه‌گذاری در طلا یا نقره؛ کدامیک سودآور تر است؟

اقتصادسنج| قیمت طلا با رشد ۱۵۵ درصدی در طول یک سال عملکردی خیره‌کننده داشته است اما سرمایه‌گذارانی که در همین مدت نقره خریدند خوشحال‌تر از این حرف‌ها هستند.

داده‌های آماری نشان می‌دهند در سال منتهی به ۳۰ شهریور ۱۴۰۴، نقره ۹۹۹ عیار با بازدهی ۱۸۸ درصد عملکرد به مراتب بهتری از طلای ۱۸ عیار از خود نشان داده است. این اتفاق با توجه به افزایش تقاضا و همچنین حجم کوچک بازار نقره که به نوسانات شدیدتر و در نتیجه بازدهی بالاتر منجر شده، قابل توجیه است. حالا بیایید ماجرا را با دقت بیشتری بررسی کنیم و ببینیم از این به بعد اوضاع ممکن است چطوری پیش برود.

ویژگی‌های منحصربه‌فرد طلا و نقره برای سرمایه‌گذاری

طلا و نقره، هر کدام ویژگی‌های منحصربه‌فردی دارند که آن‌ها را از یکدیگر متمایز می‌کند اما عاملی که باعث شد در یک سال گذشته بازار فلزات گرانبها دچار تحولات چشمگیر شود، تشدید نگرانی‌های تورمی و تنش‌های ژئوپلیتیکی در سطح جهانی بود.

سرمایه‌گذاران به شکل سنتی در چنین مواقعی سراغ پناهگاه‌های امن مانند طلا می‌روند. نقره نیز ویژگی‌هایی دوگانه دارد و هم به عنوان یک کالای سرمایه‌ای و هم به عنوان یک فلز صنعتی، مورد توجه قرار می‌گیرد.

تب سرمایه‌گذاری روی نقره از مدتی پیش در ایران داغ شده است و برخی طلافروشان و کارگاه‌های فلزات گرانبها، نقره را به شکل خام، شمش‌های کوچک یا حتی ساچمه عرضه می‌کنند. این نوع سرمایه‌گذاری کاملا شبیه خرید طلای خام است اما بازار به مراتب محدودتری دارد.

عیب سرمایه‌گذاری روی نقره، ضعف نقدشوندگی است. به این معنی که فروش سریع نقره، حداقل در مقایسه با طلا کار سخت‌تری خواهد بود و شامل کارمزد بالاتری می‌شود.

کسانی که سراغ خرید ظروف و زیورآلات نقره می‌روند کاملا می‌دانند هنگام فروش، اجرت ساخت و کارمزد از قیمت نقره‌خام کسر می‌شود.

همچنین از مدتی قبل صندوق‌های نقره در بورس کالای ایران ایجاد شد که کاملا مشابه صندوق‌های طلا فعالیت می‌کنند. این صندوق‌ها از نوع ETF هستند و نوسانات آنها تقریبا هم‌پای بازار جهانی نقره پیش می‌رود بنابراین مسیری شفاف‌ پیش روی سرمایه‌گذاران قرار دارد.

تحلیل روند قیمت طلا و نقره تا شهریور ۱۴۰۴

بازار طلا و نقره در ایران تحت تأثیر جهش نرخ ارز و افزایش قیمت‌های جهانی، رشد چشمگیری را تجربه کرده است. قیمت طلای ۱۸ عیار بیش از دو و نیم برابر و قیمت نقره ۹۹۹ عیار نزدیک سه برابر شده‌اند.

تحلیل بازدهی یک ساله طلای ۱۸ عیار

طلای ۱۸ عیار، به خاطر رشد هم‌زمان قیمت جهانی طلا و جهش نرخ ارز رشدی خیره‌کننده را تجربه کرده است. داده‌های موجود، بازدهی یک‌ساله این فلز را حدود ۱۵۵ درصد نشان می‌دهند. این یعنی اگر فردی در شهریور ۱۴۰۳ یک میلیون تومان طلا خریده بود، در شهریور ۱۴۰۴ سرمایه‌اش به بیش از دو و نیم میلیون تومان می‌رسید.

بررسی بازدهی نقره ۹۹۹ عیار

قیمت نقره حتی بیشتر از طلا رشد داشته است. با توجه به اینکه بازدهی یک‌ساله نقره حدودا ۱۸۸ درصد برآورد می‌شود، اگر فردی یک میلیون تومان نقره خریده بود در پایان شهریور ۱۴۰۴ سرمایه‌اش تا نزدیک ۲.۹ میلیون تومان رشد می‌کرد.

نقره در یک ماه اخیر بازدهی حدود ۴۰ درصدی داشته که تقریباً دو برابر بازدهی طلای ۱۸ عیار است.

مقایسه بازدهی طلا و نقره در بازه‌های مختلف

برای درک بهتر تفاوت این دو بازار، می‌توان به جدول زیر نگاه کرد که بازدهی یک‌ماهه، شش‌ماهه و یک‌ساله طلای ۱۸ عیار و نقره ۹۹۹ عیار را نشان می‌دهد.

مقایسه بازدهی کوتاه‌مدت و بلندمدت طلا و نقره 

بررسی بازدهی این دو فلز گران‌بها در بازه‌های یک‌ماهه، شش‌ماهه و یک‌ساله نشان می‌دهد که نقره توانسته در اکثر دوره‌ها از طلا پیشی بگیرد و سود بیشتری نصیب سرمایه‌گذاران کند. با این حال، نباید تفاوت در میزان نوسان و ریسک میان این دو بازار را نادیده گرفت.

نوسان یک‌ماهه

در یک ماه اخیر، نقره بازدهی حدود ۴۰ درصدی داشته که تقریباً دو برابر بازدهی طلای ۱۸ عیار (۲۲ درصد) بوده است. این نشان می‌دهد نقره در کوتاه‌مدت نوسانات شدیدتری داشته و توانسته در مدت کوتاه، سود بیشتری نصیب خریداران کند. البته همین نوسان بالا می‌تواند برای برخی سرمایه‌گذاران ریسک بیشتری ایجاد کند.

نوسان شش‌ماهه 

در بازه شش‌ماهه نیز نقره با رشد ۴۴ درصدی عملکرد بهتری نسبت به طلا با رشد ۱۸ درصدی داشته است. این اختلاف نشان می‌دهد که از فروردین تا شهریور ۱۴۰۴، ارزش نقره با سرعت بیشتری نسبت به طلا بالا رفته است.

بازدهی یک‌ساله

در بازه یک‌ساله، هر دو فلز رشد قابل‌توجهی داشته‌اند اما نقره همچنان برنده میدان است. با بازدهی ۱۸۸ درصدی، نقره نسبت به طلا (با بازدهی ۱۵۵ درصدی) حدود ۳۰ درصد بیشتر سود رسانده است. به زبان ساده، سرمایه‌گذارانی که در شهریور ۱۴۰۳ به جای طلا نقره خریده بودند، امروز سود بیشتری در حساب خود می‌بینند.

چرا نقره بیشتر از طلا رشد کرد؟

هر گرم نقره به‌طور سنتی ارزان‌تر از طلا است. این موضوع باعث می‌شود افراد بیشتری بتوانند حتی با سرمایه‌های کوچک وارد بازار نقره شوند. افزایش تقاضا، مخصوصاً در ایران که مردم به دنبال گزینه‌های ارزان‌تر سرمایه‌گذاری هستند، به رشد قیمت نقره کمک می‌کند.

همچنین به خاطر پایین‌ بودن قیمت پایه نقره، تغییرات نرخ ارز نوسان شدید‌تری برای قیمت نقره رقم می‌زند و می‌تواند بازدهی بیشتری به ارمغان بیاورد.

آیا خرید نقره برای مردم عادی عاقلانه است؟

عملکرد گذشته نقره به هیچ‌وجه تضمینی برای آینده نیست. طلا به عنوان یک سرمایه‌گذاری امن و پایدار، جایگاهی رفیع دارد و در بلندمدت کارآیی خود را حفظ خواهد در حالی که نقره سرمایه‌گذاران ریسک‌پذیر که به دنبال بازدهی بالاتر هستند را جذب می‌کند.

در ایران، تا همین اواخر نقره بیشتر به عنوان فلزی زینتی یا ماده اولیه صنایع خاص شناخته می‌شد اما از حدود سه تا چهار سال گذشته، با رشد شدید قیمت طلا و کاهش قدرت خرید مردم، توجه به نقره به عنوان یک گزینه سرمایه‌گذاری تازه در حال افزایش است.

بازار خرید و فروش نقره در ایران هنوز مثل طلا گسترده نیست. معاملات بیشتر در قالب سکه‌ها یا شمش‌های کوچک نقره انجام می‌شود و برخی صرافی‌ها و فروشگاه‌های آنلاین نیز اخیراً به عرضه ساچمه نقره روی آورده‌اند اما خرید نقره در بورس کالا یک روش سرمایه‌گذاری جذاب و وسوسه‌انگیز به نظر می‌رسد.