تفاوت سامانه های الکترونیکی ساتنا و پایا/ سقف انتقال و کارمزد هر کدام چقدر است؟

اقتصادسنج| ساتنا و پایا دو نام برای واریز پول در بانک ها و نرم افزارهای بانکی هستند. این دو تفاوت هایی باهم دارند که به صورت خلاصه به آن پرداخته ایم.

روش‌های مختلفی برای انتقال وجه در ایران وجود دارند؛ مثل کارت به کارت، مراجعه حضوری به شعبه بانک، واریز از خودپرداز و غیره. هر کدام از این روش‌ها سقف مشخصی هم دارند که معمولاً پایین است. به همین دلیل بود که انتقال وجه ساتنا ایجاد شد تا انتقال وجه‌های کلان (بالاتر از 50 میلیون تومان) با شماره شبا را ممکن کند.

در انتقال وجه بانکی ساتنا از ۵۰ میلیون تومان به بالا مشتری می‌تواند از این سیستم استفاده کند و به صورت آنی و با سرعت بالا انتقال وجه خود را انجام دهد.

در سیستم ساتنا برای مشتری‌های حقیقی از ۲۰۰ میلیون تومان به بالا باید اسناد مثبته انتقال وجه ارائه شود.

همچنین در انتقال وجه پایا از یک ریال تا ۱۰۰ میلیون تومان مورد استفاده قرار می‌گیرد.

ولی این سیستم در سیکل‌های زمانی مشخصی انتقال وجه را انجام می‌دهد.

ساتنا چیست؟

سامانه تسویه ناخالص آنی  (Real Time Gross Settlement)یا ساتنا برای انتقال وجه کلان (بالاتر از 50 میلیون تومان) در شبکه‌ی بانکی ایران ایجاد شده است. در اصل حواله ساتنا جایگزین چک‌های رمزدار بین بانکی است تا کاغذبازی‌های اداری را به حداقل برساند و سرعت انتقال وجه را افزایش دهد.

ساتنا بر پایه‌ی شماره شبا انجام می‌شود و تمامی مبالغ به‌صورت آنی (حداکثر تا نیم ساعت بعد از ثبت درخواست) به حساب مقصد واریز می‌شوند.

سقف انتقال ساتنا

برخلاف سایر روش‌های انتقال وجه، سامانه‌ی ساتنا فقط برای مبالغ بالاتر از 50 میلیون تومان انجام می‌شود. این سامانه سقف انتقال وجه ندارد و می‌توانید هر مبلغی را با آن جابه‌جا کنید؛ ولی بر اساس قوانین بانک مرکزی برای مقابله با پول‌شویی، ارائه اسناد و دلیل انجام معامله برای مبالغ بالاتر از 200 میلیون تومان اجباری است. به همین دلیل است که انتقال حواله ساتنا برای مبالغ بالای 200 میلیون تومان فقط به‌صورت حضوری ممکن است. (برخی از بانک‌ها هم محدودیت ساتنا به روش آنلاین را 100 میلیون تومان در نظر می‌گیرند.)

سقف انتقال وجه با سامانه ساتنا به صورت ماهانه هم 3 میلیارد تومان است و امکان جابه‌جایی بیشتر از این مبلغ وجود ندارد.

کارمزد ساتنا چقدر است؟

0.02٪ از مبلغ تراکنش تا سقف 25,000 تومان به عنوان کارمزد حواله ساتنا در نظر گرفته شده است.

مثلاً اگر بخواهید 70 میلیون تومان را ساتنا کنید، مبلغ 14,000 تومان از آن به عنوان کارمزد کم می‌شود. و اگر بخواهید مبلغ 200 میلیون تومان را ساتنا کنید (چون مبلغ 0.02٪ آن مبلغ 40,000 تومان می‌شود و از سقف بیشتر است)، مبلغ 25,000 تومان به عنوان کارمزد کم می‌شود.

زمان واریز ساتنا

حواله‌های ساتنا فقط در روزهای کاری بین ساعت 8 صبح تا 14:30 بعد از ظهر ثبت می‌شوند و حداکثر تا نیم ساعت بعد از ثبت حواله، به حساب مقصد واریز خواهند شد.

تفاوت ساتنا و پایا

تا اینجا که در مورد سامانه ساتنا صحبت کردیم. بیایید اول سامانه پایا را معرفی کنیم و بعد به سراغ بررسی فرق سامانه ساتنا و پایا برویم:

سامانه پایا (اتاق پایاپای الکترونیک) قابلیت انتقال وجه تا سقف 100 میلیون تومان را از طریق شماره شبا فراهم می‌کند و برای تراکنش‌هایی با مبالغ کم و دفعات بالا مناسب است. برخلاف سامانه ساتنا، انتقال وجه‌های پایا فقط 4 بار در روز و در زمان‌های مشخصی انجام می‌شوند.

این‌ها اصلی‌ترین تفاوت‌های سامانه ساتنا و پایا هستند:

همانطور که می‌بینید، کارمزد سامانه ساتنا از کارمزد پایا خیلی بالاتر است که به دلیل انتقال آنی وجوه در مبالغ بالا است. اگر می‌خواهید مبالغ در لحظه به حساب مقصد واریز شوند، باید از سامانه ساتنا استفاده کنید.

نحوه ثبت حواله ساتنا

به دو روش می‌توانید از حواله بین بانکی ساتنا استفاده کنید:

1. مراجعه حضوری به شعبه بانک

در این حالت باید به یکی از شعبه‌های بانکی که در آن حساب دارید، مراجعه کنید و فرم تقاضای انتقال وجه ساتنا را بگیرید. این فرم را پر می‌کنید و نام و شماره‌ی شبای مقصد را می‌نویسید تا درخواست شما در سامانه ساتنا ثبت شود.

2. ثبت اینترنتی حواله

اگر اینترنت بانک یا موبایل بانک داشته باشید، می‌توانید انتقال وجه را با استفاده از سامانه ساتنا انجام دهید. مبالغ بالای 50 میلیون تومان به این روش ارسال خواهند شد.

روش پیگیری ساتنا

توجه داشته باشید که اگر حواله بین بانکی ساتنا صادر شود، قابل‌برگشت نیست و مبلغ قطعاً به حساب مقصد منتقل می‌شود. پس شماره شبا (یا همان شناسه‌ی شبای مقصد در حواله ساتنا) و مبلغ را به‌دقت وارد کنید.

اما اگر انتقال وجه به هر دلیلی انجام نشد یا از حساب مبدأ کم شده و به حساب مقصد واریز نشد، از این روش‌ها برای پیگیری ساتنا با کد رهگیری استفاده کنید:

1. مراجعه حضوری به بانک

بهترین راه این است که به بانک مراجعه کنید و با ارائه شماره پیگیری ساتنا، وضعیت را پیگیری کنید.

2.  تماس با پشتیبانی بانک

با شماره پشتیبانی بانک مبدأ تماس بگیرید و شماره پیگیری و جزئیات تراکنش را بگویید تا وضعیت انتقال وجه را پیگیری کنند.

این‌ هم شماره تماس پشتیبانی بانک‌های ایران:

3. پشتیبانی آنلاین بانک (وب‌سایت)

وارد حساب کاربری‌تان در وب‌سایت بانکِ مبدأ شوید و در بخش «خدمات الکترونیک» به دنبال گزینه‌های مرتبط با پیگیری تراکنش بگردید. اگر وب‌سایت بانک چنین گزینه‌هایی داشت، می‌توانید با وارد کردن اطلاعات، انتقال وجه را پیگیری کنید.

کلام پایانی

روش‌های  متنوعی برای انتقال وجه در سامانه بانکی ایجاد شده‌اند که سقف انتقال وجه، مدت زمان لازم برای انتقال و کارمزد متفاوتی دارند. سامانه‌ی ساتنا هم یکی از این روش‌ها است که برای انتقال مبالغ کلان (بالاتر از 50 میلیون تومان) با استفاده از شماره شبا ایجاد شده است. انتقال ساتنا به‌صورت آنی انجام می‌شود و حداکثر تا 30 دقیقه پس از ثبت درخواست، به حساب مقصد واریز خواهد شد. کارمزد حواله ساتنا (0.02٪ مبلغ تراکنش) از کارمزد سامانه پایا (0.01٪ مبلغ تراکنش) بیشتر است و به همین دلیل سامانه ساتنا برای جابه‌جایی مبالغ بالا با دفعات کم عالی است.

سوالات متداول

اگر موجودی حساب مبدأ کمتر از مبلغ ساتنا باشد چه می‌شود؟

در این ‌صورت حواله ساتنا تا آخر ساعات اداری در صف انتظار قرار می‌گیرد. اگر دارنده‌ی حساب مبدأ بتواند مبلغ ساتنا را تا قبل از آن ساعت تأمین کند، ساتنا انجام می‌شود. در غیر این صورت حواله ساتنا باطل خواهد شد.

برای استفاده از ساتنا باید چه حسابی داشته باشم؟

تمام حساب‌ها (مثل جاری، پس‌انداز و سرمایه‌گذاری مدت‌دار و غیره) می‌توانند حواله ساتنا ارسال یا دریافت کنند.

ساتنا در روز تعطیل انجام می‌شود؟

حواله ساتنا در روزهای تعطیل صادر نمی‌شود. اگر به‌صورت آنلاین حواله را صادر کنید، در اولین روز کاری ارسال می‌شود.