بودجه سال آینده به نفع یا ضرر مردم است؟/ اعداد بودجه چه معنایی دارند؟

اقتصادسنج| لایحه بودجه سال 1403 دیروز به مجلس رسید. اما جزئیات این لایحه چیست و چه خوابی برای معیشت و اقتصاد ایران دیده است؟

اگرچه هنوز کلیه جداول بودجه سال آینده منتشر نشده است، اما بخش اول این بودجه نمایی از اقتصاد و معیشت مردم در سال آینده را نشان می‌دهد. اما مهم‌ترین اعداد و ارقام بودجه سال آینده چیست؟

افزایش حقوق کارمندان و بازنشستگان

در لایحه بودجه سال آینده، پیشنهاد شده که حقوق کارمندان ۱۸ درصد و  حقوق بازنشستگان ۲۰ درصد افزایش پیدا کند. این پیشنهاد در حالی است که آخرین نرخ تورم منتشر شده در مهر ماه ۴۵.۵ درصد است. با این حساب افزایش حقوق پیشنهادی یک دوم میزان تورم موجود است.

سقف حقوق چقدر است؟ 

بر اساس تبصره ۱۶ لایحه بودجه سال آینده، سقف خالص پرداختی در تمام کشور برای کارکنان تمامی دستگاه‌ها و بازنشستگان و وظیفه‌بگیران ۶۵ میلیون تومان است و پرداخت مازاد بر این سقف ممنوع است.

معافیت مالیاتی حقوق‌ها

بر اساس لایحه بودجه سال ۱۴۰۳، تا سقف درآمدی ۱۲۰ میلیون تومانی در ماه معاف از مالیات است. با این حساب، درآمد ماهانه تا ۱۰ میلیون تومان از پرداخت مالیات معاف است. نرخ مالیاتی برای درآمدهای ماهانه ۱۰ تا ۱۴ میلیون تومان ۱۰ درصد، درآمد تا ۲۳ میلیون تومان ۱۵ درصد، درآمد تا ۳۴ میلیون تومان ۲۰ درصد و نرخ مالیاتی درامد مازاد بر این ۳۰ درصد اعلام شده است.

مالیات‌ستانی از خودرو و خانه‌های لوکس

در بودجه سال آینده هم مانند دو سال گذشته بحث مالیات‌ستانی از خانه و خودروهای لوکس مطرح شده است. بر اساس این لایحه، خودروهای بالای ۳ میلیارد و خانه‌های بالای ۲۵ میلیارد تومان مشمول مالیات می‌شوند. خودروهای سواری بالای سه میلیارد تومان مشمول سالانه یک درصد مالیات می‌شوند. خانه‌های بالای 25 میلیارد تومان هم مشمول مالیات دو در هزار می‌شوند.

به عبارتی مالیات یک خودروی ۴ میلیارد تومانی در سال ۱۰ میلیون تومان و مالیات یک خانه ۳۰ میلیاردی ۱۰ میلیون تومان است.

پلتفرم‌های داخلی معاف از مالیاتند

اگرچه دولت قرار است سال آینده هزار و 122 هزار میلیارد تومان از مردم و کسب‌وکارها مالیات بگیرد و درآمد مالیاتی حدود 50 درصد رشد کرده، اما کسب‌وکارهای اینترنتی که از پلتفرم‌های داخلی استفاده می‌کنند، از پرداخت مالیات معاف شده‌اند.

در متن لایحه بودجه آمده براساس لایحه بودجه 1403، در راستای حمایت از توسعه اقتصاد دیجیتال و تشویق کسب و کارهای اینترنتی به استفاده از پلتفرم‌های داخلی، درآمد کسب و کارهای اشخاص حقیقی مشمول نرخ صفر مالیاتی می‌شود.

افزایش مالیات بر ارزش افزوده

نرخ مالیات ارزش افزوده در سال آینده یک درصد افزایش پیدا می‌کند و از 9 به 10 درصد می‌رسد. این افزایش قرار است صرف طرح‌های تملک دارایی‌های سرمایه‌ای با اولویت بازسازی، نوسازی و تجهیز مدارس و دانشگاه‌ها، توسعه زیرساخت‌های حمل و نقل و طرح‌های آبرسانی شود.

ناامید از فروش نفت، مصمم برای مالیات‌ستانی

بودجه سنوات گذشته همیشه بر فروش نفت استوار بود و میزان درآمدهای نفتی هر سال افزایش قابل توجهی داشت. اما امسال دولت رئیسی ابتکار جدیدی به خرج داده و سعی کرده بار نفتی بودجه را کاهش دهد. به همین دلیل در لایحه بودجه سال آینده قرار است درآمد دولت از محل فروش نفت 16 درصد کمتر از امسال باشد.

اما در مقابل، میزان درآمد مالیاتی سال آینده 49.8 درصد افزایش پیدا کرده و قرار است درآمد مالیاتی سال آینده به هزار و 122 هزار میلیارد تومان برسد.

چند عدد مهم دیگری که در لایحه بودجه به آن اشاره شده، قیمت 65 یورویی فروش نفت است. یعنی قیمت فروش هر بشکه نفت در بودجه سال آینده 65 یورو در نظر گرفته شده است. همچنین نرخ تسعیر ارز 31 هزار تومان است.