بریتانیا چگونه به بهترین مکان اروپا برای مهاجران تبدیل شد؟

اقتصادسنج| هفته نامه اکونومیست این هفته مساله مهاجرت به بریتانیا را مورد بررسی قرار داده است. از منظر این نشریه، ایده بریتانیا به عنوان یک کشور مهاجر ممکن است دور از ذهن به‌نظر برسد. شهروندان آن پس از اینکه به آن‌ها قول داده شد جریان ورود مهاجران از اروپا شدیدا کنترل می‌شود، در سال 2016 به خروج از اتحادیه اروپا رای دادند. این هفته سیاستمداران در پارلمان بر سر لایحه‌­ای که ارسال پناهجویان به رواندا را بدون شنیدن درخواست­‌هایشان آسان‌تر می‌­کند وارد بحث شدند.

پراپی معتبر ترین پلتفرم تامین و مدیریت سرمایه در ایران !

این کشور به مهاجرانش نیز افتخار نمی‌­کند، درحالی که مکان­‌های دیگر دارای موزه­‌های بزرگ مهاجران هستند؛ یکی از آن‌ها در بندر نیویورک قرار دارد و هر سال میلیون­‌ها گردشگر را به خود جلب می‌کند. اما موزه کوچک مهاجران بریتانیا، در یک مرکز خرید در جنوب لندن میان یک فروشگاه تحفیف‌­دار و کفش فروشی قرار دارد.

با اینحال، بریتانیا امروز نسبت به آمریکا سهم بزرگ‌تری از ساکنان غیربومی دارد، به‌طوری که از هر شش نفر از ساکنان آن، یک نفر در کشور دیگری به دنیا آمده­ است. این سهم درحال افزایش است، چراکه باوجود تلاش برای توقف قایق­‌های مهاجران، دولت محافظه­‌کار درها را برای ورود کارگران، دانشجویان و قربانیان اقتدارگرایی، چون اوکراینی‌­ها باز گذاشته است. در حقیقت تعداد پناهجویان تنها یک موضوع فرعی است؛ سال گذشته کمتر از 30 هزار نفر وارد کانال مانش شدند، درحالی که مهاجرت بلندمدت در سال منتهی به ژوئن 2023 به 1.2 میلیون نفر رسید.

شگفت انگیزتر اینکه این کشور در جذب مهاجران بسیار خوب است. سیاستمداران نگران گله می‌کنند که بریتانیا به مردم کشورهای فقیر ویزا می‌دهد تا کارهای سطح پایین انجام دهند و دانش آموزان ضعیفی را که تنها ویزا می‌خواهند تا بتوانند پیتزا تحویل دهند را می‌پذیرد. به عقیده آن‌ها، چندفرهنگی شکست خورده است؛ به­‌طوری  که بسیاری از مهاجران در محله‌­های تفکیک شده زندگی موازی دارند. از  منظر تحلیلگران اکونومیست اما این گفته­‌ها بی‌معنی است، چراکه بریتانیا در ارتقای سطح اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی مهاجران دارای برتری است، و این الگویی برای سایر نقاط جهان است.

در بسیاری از کشورها حتی مهاجران ماهر برای یافتن شغل مشکل دارند. در اتحادیه اروپا، نرخ اشتغال بزرگسالان غیربومی با مدرک تحصیلی 10 درصد پایین‌تر از افراد بومی با مدرک تحصیلی است. اما در بریتانیا این شکاف تنها 2 درصد است و افراد غیربومی تحصیل‌کرده 12 درصد بیشتر از همتایان بومی خود احتمال یافتن شغل دارند.

حتی مهاجرانی که در مشاغل کسل‌کننده گیر کرده‌اند، می‌دانند که فرزندانشان در مدرسه موفق هستند. در انگلستان، نوجوانانی که انگلیسی را به عنوان زبان اول خود صحبت نمی‌کنند، نسبت به انگلیسی زبانان بومی احتمال بیشتری برای کسب نمرات خوب در ریاضیات و انگلیسی در آزمون­‌های سراسری دارند.

از منظر اکونومیست، این ایده که بریتانیا درحال تقسیم شدن به محلات اقلیت نشین است یک افسانه است. از زمان شروع سرشماری در سال 1991، همه گروه­‌های قومی به‌طور مداوم کمتر تفکیک شده‌اند. جمعیت متولد شده در خارج از کشور نه‌تنها در جاهایی چون بیرمنگام و لندن، بلکه در حومه شهرها و شهرهای کوچک درحال رشد است.

درست است که مهاجرت همچنان موضوع بحث‌های تند سیاسی است، اما احتمالاً به این دلیل است که افرادی که واقعاً آن را دوست ندارند، آماده هستند که تصمیمات خود را تنها بر اساس این موضوع قرار دهند. بریتانیایی‌ها، به‌ویژه از زمان رای‌گیری برگزیت در مجموع آرام‌تر شده‌اند. مشاغل سیاسی برتر در بریتانیا، اسکاتلند و لندن همگی در اختیار فرزندان مهاجرانی است که همگی از تبار آسیای جنوبی هستند. وزرای اول ایرلند شمالی و ولز در خارج از کشور متولد شده‌اند.

بریتانیا نمی‌تواند همه مهاجران یا فرزندان مهاجران را به عضوی باتحصیلات خوب و مولد جامعه تبدیل کند. این کشور با تعصباتی وارداتی دست‌وپنجه نرم می‌کند که متاسفانه اغلب در داخل رشد کرده­‌اند. پناهجویان به خوبی سایر مهاجران سازگاری ندارند، شاید به این علت که دولت آنها را در هتل‌ها جمع کرده و از کارکردن آن‌ها جلوگیری می‌کند درحالی که به کندی به پرونده‌­شان رسیدگی می­‌شود. دولت در بوروکراسی نیز خوب نیست. وزارت کشور به بی‌کفایتی معروف است، به طوری که با دریافت هزینه­‌های زیادی برای تابعیت، جذب را به تعویق می‌اندازد؛ هزینه‌های تابعیت از سال 2000 تاکنون حدود شش برابر افزایش یافته است.

به علاوه، بریتانیا چندین مزیت دارد که سایر کشورها فاقد آن هستند. این کشور با منطقه جنگی فاصله زیادی دارد، بنابراین پناهجویان ناخوانده نسبتا کمی دارد و اتفاقا در آن به زبانی صحبت می‌شود که بسیاری از مردم تاحدی آن را می‌دانند. اما سایر کشورها دو علت دیگر برای موفقیت آن را می­‌توانند تکرار کنند.

اولین مورد، بازار کار انعطاف پذیر است. در مقایسه با سایر نقاط اروپا، استخدام و اخراج در بریتانیا ساده است. این مساله به مهاجران کمک می‌کند تا یک پایگاه اقتصادی پیدا کنند که همه چیز را آسان‌تر می­‌کند. اعتباردهی مبتنی بر بیگانه هراسی در این کشور بسیار ضعیف است. در بریتانیا مهاجران دارای مدارک خارجی تقریبا همان نرخ اشتغال افراد با مدارک داخلی را دارند. درحالی که در بیشتر کشورهای اروپایی این شکاف زیاد است.

مزیت دیگر این کشور، نگرش مردم آن است. بریتانیایی­‌ها ذهنی باز دارند. تنها 5 درصد مردم به “نظرسنجی ارزش‌­های جهانی” گفته‌­اند که با زندگی در مجاورت یک مهاجر مخالف هستند. بریتانیایی‌­ها عدم تحمل تبعیض را با انتظارات بالا ترکیب می‌­کنند. در مقایسه با سایر اروپایی‌­ها، آنها مشتاق هستند مهاجران زبان را بیاموزند، مدارک لازم را کسب کنند، فرهنگ را بپذیرند و شهروند شوند. این مساله احتمالا در اینکه بریتانیا کارگران موقت نداشته است موثر است. بنابراین پیش بینی سیاستمداران سایر کشورها از اینکه تازه واردان روزی به خانه­‌های خود خواهند رفت اشتباه است؛ همانطور که آنگلا مرکل صدراعظم پیشین آلمان در مورد پناهندگان در سال 2016 پیش بینی کرد.

اکو ایران/