چرا تولید موبایل بومی هدر دادن سرمایه ملی است؟

اقتصادسنج| عضو هیات مدیره سازمان نظام صنفی رایانه‌ای تهران تولید گوشی‌های بومی را در شرایطی که تکنولوژی آن در داخل وجود ندارد را هدر دادن وقت، سرمایه و انرژی مملکت دانست و گفت نباید مسیرهای قبلی را مجدد تکرار کنیم.

روز گذشته محمد رضوانی‌فر، رئیس کل گمرک در نشست خبری اعلام کرد که تا سه ماهه اول امسال ۲ میلیون و ۷۰۰ هزار تلفن همراه وارد کشور شده است. او این را هم گفت که حقوق ورودی اقلامی که تولید داخلی دارند بالاتر پیش‌بینی شده است تا از تولید کنندگان داخلی تلفن همراه حمایت شود.

همین صحبت‌های رضوانی‌فر کافی بود تا واکنش‌ها و انتقاداتی پیرامون این موضوع شکل گیرد. منتقدان این موضوع را به وضعیت خودروسازان داخلی و ممنوعیت واردات خودرو که قبلا تصویب شده بود نسبت دادند و گفتند آیا سیاست‌گذار به دنبال ایجاد وضعیتی مشابه خودروسازان انحصاری این بار در بازار موبایل است؟

پیش از اظهارنظر رییس کل گمرک و در خرداد ماه سال جاری، عیسی زارع‌پور، وزیر ارتباطات بحث ساخت موبایل بومی را مطرح کرده بود.

زارع‌پور گفته بود «امسال بر اساس برنامه یک میلیون گوشی اقتصادی زیر ۱۰۰دلار تولید می‌شود و در این زمینه با وزارت صمت در حال همکاری هستیم.» همچنین او گفته بود که فعلاً سیستم عامل گوشی‌های بومی ایرانی اندروید خواهد بود.

وزیر ارتباطات در مصاحبه‌ای دیگر هم گفته بود که شخصا از موبایل داخلی استفاده می‌کند و گوشی‌های همراه داخلی توان رقابت با همتایان خارجی خود را دارند.

دولت در حالی به دنبال تولید گوشی تلفن همراه بومی است که نگاهی به موبایل‌های در دست مردم نشان می‌دهد که خریداران ایرانی سلیقه و تمایل به مصرف چه کالاهایی دارند.

در همین رابطه مازیار نوربخش، عضو هیات مدیره سازمان نظام صنفی رایانه‌ای تهران و عضو اتاق بازرگانی تهران در پاسخ به این سوال که آیا توانایی فنی تولید گوشی تلفن همراه در داخل کشور وجود دارد، گفت: توانایی فنی که تولید چیپ و بردهای تخصصی است خیر وجود ندارد؛ اما توانایی مونتاژ مانند سایر تولیداتی که در حوزه صنعت انجام می‌شود وجود دارد که معمولا قطعات اصلی و بردها تامین و اینجا مونتاژ می‌شود.

نوربخش افزود: نهایت کاری که ما در این سال‌ها انجام داده‌ایم تولید قاب گوشی و نظایر آن بوده که عمق چندانی نداشته است. به هر حال ما در این زمینه صاحب تکنولوژی نیستیم، ولی اصرار داریم که بگوییم ما هم تولیدکننده هستیم.

وی ادامه داد: هم تنوع تولیدات گوشی و سرعت تغییرات در دنیا زیاد است و هم ما تکنولوژی آن را نداریم و نمی‌توانیم R&D مناسبی داشته باشیم و با شکست مواجه می‌شویم.

عضو هیات مدیره سازمان نظام صنفی رایانه‌ای تهران با اشاره به این که از قبل مشخص شده است که در شهریورماه مدل جدید اپل با یک‌سری فیچرهای جدید به بازار می‌آید، گفت: به فرض یک مورد هم تولید کردیم، چون ما صاحب تکنولوژی نیستیم، نمی‌توانیم مدل جدید تولید و جایگزین کنیم و یا در حالت مونتاژ باید صبر کنیم تا مثلا شرکت چینی که قطعات را در اختیار ما می‌گذارد مدل جدید ارائه کند تا بعد از آن ما هم تولید کنیم.

نوربخش تصریح کرد: از جزئیات ساخت گوشی داخلی اطلاعی ندارم، اما صد درصد مخالف این کار هستم، ما نباید تولیدکننده همه چیز باشیم و جایی که مزیت رقابتی نداریم حضور داشته باشیم و تصور کنیم که می‌توانیم با این روش‌ها به تولید برسیم. به نظر من این کار هدر دادن وقت، سرمایه و انرژی مملکت است.

وی در خصوص ایجاد خط مونتاژ گوشی تلفن همراه در داخل و اشتغال‌زایی از این طریق نیز گفت: روش‌های مختلفی برای اشتغال‌زایی وجود دارد. درست است که خطوط تولید اشتغال‌زایی لایه کارگری را فعال می‌کند؛ اما چرا ما باید به سمت مونتاژ کالایی برویم که در آن هیچ مزیتی نداریم، می‌توانیم کالاهایی در مونتاژ آن موفق بوده‌ایم را گسترش و کیفیت آن را افزایش دهیم.

نوربخش بیان کرد: منطقی نیست که سرفصل‌های جدید باز کنیم و دوباره همان اتفاق‌های قبلی بیفتد. ما با ساخت سی‌پی‌یو و ساخت برخی قطعات الکترونیک فاصله زیادی داریم. ضمن این که در حوزه آی تی نباید از تولیدات نرم‌افزاری غافل شد و باید در این بخش سرمایه‌گذاری کرد.

عضو هیات مدیره سازمان نظام صنفی رایانه‌ای تهران در پایان گفت: تجربه‌های قبلی نشان داده که چنین تصمیماتی با شکست مواجه می‌شود و به نتیجه مطلوب نمی‌رسد، ارزش افزوده ایجاد نمی‌کند و یک دور باطل تجربه شده است و صرفا یک‌سری آمار را پر می‌کنند بدون این که آینده‌ای داشته باشد.