وعده بزرگ وزیر کار برای ترمیم حقوق کارگران/ کارگران ماه آینده منتظر افزایش حقوق باشند؟

اقتصادسنج؛ آنطور که در خبرها آمده، اینبار قرار است جلسه شورای عالی کار با محوریت بررسی و ترمیم دستمزد کارگران برگزار شود. اما به دلیل تکرار چندباره این موضوع، این نگرانی از سوی جامعه کارگری مطرح شده که آیا وزیر کار بر سر قول خود می‌ماند یا خیر.

همین چند وقت پیش بود که بعد از نامه‌نگاری‌ها و انتقادات فراوان جامعه کارگری از تریبون‌های مختلف، وزیر کار از موضع قبلی خود عقب‌نشینی و اعلام کرد که با برگزاری جلسه دستمزد با محوریت همین موضوع موافق است، اما اندکی بعد معاون وی این امر را مشروط به موافقت تمام شرکای اجتماعی حاضر در شورای عالی کار دانست. حالا ظاهرا وزیر دوباره قول داده تا جلسه بعدی شورا با دستورالعمل دستمزد برگزار شود، ولی به درازا کشیدن این ماجرا، کارگران را از ختم به خیر شدن آن ناامید کرده است.

در حالی‌که نمایندگان کارگری با تکیه بر ماده ۴۱ قانون کار که به نقش تورم و سبد معیشت در تعیین دستمزد اشاره دارد، خواستار افزایش دستمزد در سال جاری هستند که چندی پیش رعیتی‌فرد- معاون وزیر کار- با اشاره به همین ماده، گفته بود که «در قانون کار گفته شده با توجه به نرخ تورم و سبد معیشت دستمزد تعیین شود، گفته نشده دقیقا بر مبنای این دو مولفه دستمزد تعیین شود!». در ادامه او راه بهبود سفره کارگران را نه ترمیم دستمزد بلکه یارانه و اختصاص کالابرگ دانسته بود.

ظاهرا دولت هم در حال طی کردن همین مسیر است. شنبه هفته گذشته بود که دهک‌های ششم و هفتم به طرح کالابرگ الکترونیک اضافه شدند. این افراد که تا پیش از این یارانه ۳۰۰ هزار تومانی به دستشان می‌رسید، حالا اگر ۲۰۰ هزار تومان را صرف خرید کالاهای معرفی‌‌شده در طرح فوق کنند، مبلغ یارانه‌‌شان با اختصاص اعتبار ۱۲۰ هزار تومانی به ۴۲۰ هزار تومان می‌رسد. این مبلغ برای دهک‌های اول تا سوم که یارانه ۴۰۰ هزار تومانی می‌گیرند، ۵۲۰ هزار تومان به‌ازای هر نفر است.

اما جهش‌های تورمی در اقتصاد ایران حالا دیگر ارزش یارانه نقدی را به نصف تقلیل داده و اثر حمایتی راهکارهای دولت را از بین برده است. کارگران می‌گویند همه می‌دانند تورم کنترل نشده و سبد هزینه‌ای که در نظر گرفته شده بود دیگر معنای سابق خود را از دست داده است. برای مثال، قیمت مرغ ۵۳ هزار تومان تعیین شده بود، اما حالا بین ۷۸ تا حدود ۹۰ هزار تومان است. قیمت گوشت قرمز ۳۸۰ هزار تومان پیش‌بینی شده بود اما حالا بین ۵۰۰ تا ۶۰۰ هزار تومان به فروش می‌رسد.

رشد مشاغل کاذب به دلیل دستمزد پایین

ماجرا به همین جا ختم نمی‌شود. بسیاری از کارفرمایان در صنایع مختلف می‌گویند که کارگران به دلیل دستمزد پایین در کار خود ماندگاری ندارند و بنابراین به مشاغل کاذب و آزاد روی می‌آورند.

در واقع، کارگران با ساعت کاری بالا و درآمد کم نمی‌توانند از پس هزینه‌های زندگی خود بربیایند، در نتیجه ناچارند بعد از پایان یافتن ساعت کاری شغل اول خود به سمت شغل دوم و بعد سوم خود بروند. حتی بعد از مشغول بودن در شغل دوم مثل تاکسی اینترنتی، راغب می‌شوند که آن را به‌‌عنوان شغل دائمی خود ادامه دهند. همین شرایط سبب شده تا فعالان کارگری اعلام کنند که ۷۰ درصد کارگران دوشغله شده‌اند.

به‌روزرسانی دستمزد؛ راهکار جامعه کارگری

با این اوصاف، جامعه کار و کارگری راه‌حل اوضاع کنونی را به‌روزرسانی دستمزد می‌دانند. هرچند برخی کارفرمایان در شهرستان‌ها دستمزد مصوب نیروی کار خود را به میزان ۱۵ تا ۲۵ درصد بالا برده‌اند، اما گزارش‌ها نشان می‌دهند که در شهرک‌های صنعتی بیلبوردهایی نصب شده‌اند که در آنها صاحب کارگاه یا کارخانه به دنبال جذب کارگر با دستمزد بالا، نهار و سرویس رفت و برگشت است.

بر اساس این گزارش، در چنین شرایطی کارگران مشتاقند تا بدانند آیا اینبار وزیر کار و معاون وی بر سر قولشان می‌مانند یا جلسه بعدی شورای عالی کار با محوریت موضوعات دیگری به غیر از دستمزد برگزار خواهد شد.